السيد عبد الحسين الطيب
150
اطيب البيان في تفسير القرآن (فارسى)
دنيا نخواستيم ، و شرح اين رؤيا و مذاكرات مفصل است و فعلا مجال ندارم ، ديگر خداوند بمال خديجه كه اول ثروتمند حجاز بود خدمت حضرتش تقديم كرد و حضرت تمام آنها را صرف اسلام كرد و بذل فرمود كه گفتند : دين اسلام بسه چيز رونق گرفت و عظمت پيدا كرد باخلاق پيغمبر و مال خديجه و شمشير امير المؤمنين ، بعلاوه فىء و انفال و قطايع ملوك و غنائمى كه بدون خيل و ركاب بدست آورده كه ميفرمايد : ما أَفاءَ اللَّهُ عَلى رَسُولِهِ مِنْهُمْ فَما أَوْجَفْتُمْ عَلَيْهِ مِنْ خَيْلٍ وَ لا رِكابٍ . . . الايه و ميفرمايد : ما أَفاءَ اللَّهُ عَلى رَسُولِهِ مِنْ أَهْلِ الْقُرى . . . الايه حشر آيهء 5 و 6 . و تمام را صرف دين فرمود و اندوختهاى بر خود ذخيره نفرمود . معناى سوم كه به نظر اقرب ميآيد اينكه عائل بمعنى كثرت عيال است كه ميگويند : فلان معيل است يعنى كثير العيال و اين امت مرحومه تمام عيال پيغمبر هستند و حضرت طالب بود كه اينها را از تيه ضلالت و گمراهى نجات دهد خداوند بمعجزات و آيات و توفيق و هدايت آنهايى كه قابليت داشتند ارشاد و هدايت نمود و فرداى قيامت هم بشفاعت او نجات ميدهد . [ سوره الضحى ( 93 ) : آيات 9 تا 11 ] فَأَمَّا الْيَتِيمَ فَلا تَقْهَرْ ( 9 ) وَ أَمَّا السَّائِلَ فَلا تَنْهَرْ ( 10 ) وَ أَمَّا بِنِعْمَةِ رَبِّكَ فَحَدِّثْ ( 11 ) پس اما يتيم را پس بر او قهر و غلبه نكن و اما سائل را پس از خود دور نكن و نرنجان و اما بنعمتهاى پروردگار خود بيان و اظهار فرما . فَأَمَّا الْيَتِيمَ فَلا تَقْهَرْ ايتام مسلمين بخصوص آنهايى كه پرستار و نانآور ندارند بايد مسلمين كفايت كنند و اينها دل شكستهاند نبايد با آنها تندى و سختگيرى كرد : إِنَّمَا الْمُؤْمِنُونَ إِخْوَةٌ ايتام مؤمنين را اولاد خود فرض كنيد بلكه بيشتر محبت و مراعات و دلدارى كنيد مبادا رنجش پيدا كنند كه بسا آه آنها خانوادههايى را بباد ميدهد و اين خطاب اگر چه به پيغمبر است لكن از باب : اياك اعنى و اسمعى يا جاره است تكليف جميع مكلفين است ، و يتيم منحصر بايتام مسلمين نيست حتى ايتام كفار را اگر پذيرايى كنيد چه بسا بتوسط شما بشرف اسلام مشرف شوند چنانچه اسراى